همه ی ما قبض برق یا گاز را می دهیم. این مبلغ در واقع هزینه ی مستقیم سوخت های فسیلی است که از جیب می پردازیم. اما این تمام هزینه ای نیست که ما به صورت فردی یا جامعه ای برای سوخت های فسیلی می پردازیم. هزینه های دیگری نیز وجود دارد به عنوان هزینه های پنهان سوخت های فسیلی شناخته می شوند. این هزینه اثراتی جدی بر محیط زیست و سلامت ما دارد.

هزینه در هر نقطه ای از زنجیره ی استخراج و استفاده از سوخت فسیلی وارد می شود. فرایند استخراج می تواند باعث آلودگی هوا و آب شود و به جوامع محلی آسیب برساند. حمل و نقل سوخت از معدن موجب آلودگی هوا و حوادث جدی و نشت می گردد. در اثر سوزاندن سوخت سمومی وارد هوا می شود که به بیماری بشر و تولید گازهای گلخانه ای می انجامد. درک این اثرات بر ارزیابی هزینه های واقعی سوخت های فسیلی و انتخاب ما از انرژی مورد استفاده تاثیر زیادی دارد.

استخراج سوخت های فسیلی

برای استخراج سوخت های فسیلی دو روش وجود دارد: معدن کاری و حفاری. معدن کاری برای استخراج سوخت های فسیلی جامد، مانند ذغال سنگ، با استفاده از حفر زمین انجام می گیرد. روش حفاری برای استخراج سوخت های فسیلی مایع یا گازی مانند نفت و گاز طبیعی استفاده می شود. هر دو فرآیند اثرات و هزینه های جدی بر سلامت و محیط زیست ما دارد.

استخراج از معادن زیرزمینی

واضح ترین و گران ترین هزینه ی معدن کاری زغال سنگ تهدید آن برای سلامت و ایمنی کارگران است. هر ساله بسیاری از کارگران معدن زغال سنگ آسیب می بینند که گاهی اوقات به مرگ آنها یا ناتوانی کامل از کار منجر می شود. هر ساله انفجارهای متعددی در معادن ذغال سنگ رخ می دهد که به مرگ چندین کارگر می انجامد.

علاوه بر حوادث محل کار، کار در معادن زغال سنگ می تواند به اختلالات مزمن نیز منجر شود. بیماری ریه ی سیاه (پنوموکونیوز) یک بیماری شایع در میان کارگران معدن زغال سنگ است. این بیماری مسئول مرگ حدود ۱۰۰۰۰ معدنچی بین سال های ۱۹۹۰ و ۲۰۰۰ بوده است و امروزه همچنان در حال کشتن بسیاری از آنها است.

اثرات نامطلوب زیست محیطی هزینه های قابل توجه دیگری هستند که از معدن زغال سنگ زیرزمینی به وجود می آیند. معادن می توانن به تدریج سقوط و یا ریزش کنند، که بر سطح و جریان آب زیرزمینی تاثیر می گذارد. آتش سوزی در معادن به خصوص معادن رها شده امری رایج است. زهکشی معادن اسیدی نیز تاثیر زیادی بر محیط زیست دارد. به گزارش سازمان حفاظت محیط زیست ایالات متحده، اگر مدیریت معادن به درستی صورت نگیرد، آب می تواند به آنها راه یابد و در اثر جریان یافتن در تونل بسیار اسیدی و غنی از فلزات سنگین شود. این آب زندگی انسان، گیاه، و حیوانات را به طور کامل مختل می کند.

حفاری نفت و گاز

هزینه های زیست محیطی و سلامتی حفاری نفت و گاز در خشکی و دریا نیز قابل توجه و اغلب پنهان هستند. اثرات روش های استخراج غیر متعارف، مانند شکست هیدرولیک گاز طبیعی توجه زیادی را به خود جلب کرده است، اما تمام روش های استخراج نفت و گاز حامل هزینه های پنهان سوخت های فسیلی هستند.

تاثیر آب

هنگامی که نفت و گاز استخراج می شود، آبی نیز که در اشکال زمین شناسی به دام افتاده بود به سطح می آید. این «آب تولید شده» غلظت هایی از مواد جامد محلول، فلزات سنگین، هیدروکربن ها، و مواد رادیواکتیو دارد که برای مصرف انسان نامناسب است و تخلیه و دفع آن دشوار و هزینه بر است.  محققان تنها ۳۵۳ ماده ی شیمیایی موجود در این نوع آب (از بین لیستی بسیار بزرگ تر) را بررسی کرده اند و دریافتند که ۲۵ درصد از این مواد شیمیایی باعث سرطان و یا جهش های ژنتیکی شده و در حدود نیمی از آنها می تواند به شدت به سیستم عصبی، قلبی و عروقی، غدد درون ریز و سیستم ایمنی بدن آسیب وارد کند.

استفاده از زمین

مقدار زیادی از زمین اطراف توسط چاه های حفاری، جاده های دسترسی، کارخانه های تصفیه و پردازش و خطوط لوله در ارتباط با عملیات حفاری نفت و گاز اشغال می شود. به طور خاص، سر و صدای حاصل از این محیط ها بر زیست گاه های حیات وحش تاثیر می گذارد.

معایب گرمایش زمین

افزایش گرم شدن کره زمین

افزایش گرمای زمین تنها در اثر سوزاندن سوخت های فسیلی به وجود نمی آید. بخش زیادی از این امر حاصل انتشار متان از چاه های حفاری و خط لوله است. متان، جزء اصلی گازهای طبیعی، یک گاز گلخانه ای بسیار قوی تر از دی اکسید کربن است که در مقیاس زمانی ۱۰۰ ساله، ۳۴ برابر و در مقیاس ۲۰ ساله، ۸۶ برابر از آن در به دام انداختن گرما موثر تر است.

انتقال سوخت های فسیلی

بسته به نوع سوخت فسیلی و طریقه ی حمل و نقل، این امر می تواند به آلودگی های وسیع و افزایش پتانسیل برای حوادث فاجعه بار ختم شود. خطوط لوله ی حمل نفت و گاز بسته به محل عبور ممکن است باعث قطع درختان و تخریب زیست گاه های بومی حیوانات شوند. انتقال نفت به وسیله ی نفت کش ها تا به حال منجر به حوادث متعددی از نشت در دریا شده است که در نهایت با مرگ میلیون ها ماهی همراه بوده است. این ماهی ها با خروج از زنجیره ی غذایی انسان و حیوان هزینه ی هنگفتی بر بشر وارد کرده اند که به هیچ عنوان در تعیین قیمت نهایی سوخت های فسیلی برآورد نشده است.

خطوط انتقال گاز حتی در شهرها و خانه ها نیز ممکن است دچار نشت شوند که به انتشار گاز متان بیشتر کمک می کند. مطالعه ای در بوستون نشان داد که ۳۳۵۶ مورد نشت گاز در خطوط گاز شهری وجود دارد و این امر البته صرفا مختص این شهر نیست.

سوزاندن سوخت های فسیلی

قابل توجه ترین هزینه ی پنهان سوخت های فسیلی در سوزاندن آنها نهفته است. بر خلاف مراحل استخراج و حمل و نقل، که در آن زغال سنگ، نفت و گاز طبیعی هر یک اثرات زیست محیطی متفاوتی داشتند، اثر و هزینه ی سوخت های فسیلی در مرحله ی سوزاندن یکسان است. همه ی آنها در هوا گاز دی اکسید کربن منتشر می کنند و این آلاینده منجر به طیف گسترده ای از هزینه های بهداشتی و زیست محیطی عمومی می شود که در سطوح محلی، منطقه ای، ملی و جهانی به بشر وارد می آید اما هیچ کس از آنها صحبت نمی کند.

بیماری های زیادی با آلودگی هوا مرتبط هستند، از جمله انواع سرطان ها به خصوص سرطان ریه، آسم و التهاب ریه، برونشیت، بیماری های قلبی و عروقی، تاثیرات عصبی و بافتی بر جنین، و بیماری های مرتبط با پوست در اثر تخریب لایه ی ازون.

پس ماند های سوخت های فسیلی

اگر چه سوخت های فسیلی حاوی مقادیر زیادی از انرژی هستند، اما به ندرت به صورت خالص یافت می شوند و اغلب پس از طی مراحل وسیعی از تصفیه و پردازش قابل استفاده می گردند. در انتهای این مراحل پس ماندهایی باقی می ماند که طریقه ی دفع آنها بسیار اهمیت دارد. دفع این ضایعات چالش های بهداشتی و زیست محیطی پرهزینه ای بر جامعه وارد می کند. دفع پس مانده های فلزات سنگین و مواد سمی گرفته شده از سوخت های فسیلی در آب و خاک باعث آلودگی های گسترده و وارد آمدن خسارات سنگین به سلامت بشر و محیط زیست می شود.

انرژی پاک برای نسل آینده

آینده ی انرژی

سوزاندن زغال سنگ، نفت و گاز طبیعی اثرات بسیار منفی و بلند مدتی بر سلامت عمومی جوامع محلی و اکوسیستم و آب و هوای جهانی دارد. با این حال، هزینه ی اثرات سوخت های فسیلی از قبوض برق و گاز ما خارج شده و در مخارج عمومی و خصوصی بهداشتی، بودجه ی نظامی، صندوق کمک های اضطراری، و تخریب اکوسیستم های حساس پنهان شده است. وقتی قبض گاز خود را پرداخت می کنیم، هزینه ی سرطان و یا از دست رفتن تالاب های حساس را پرداخت نمی کنیم، اما این هزینه ها بسیار واقعی هستند.

انرژی های تجدید پذیر، مانند باد و انرژی خورشیدی، حامل اثرات منفی به مراتب کمتری از سوخت های فسیلی با قیمت هایی به طور فزاینده رقابتی هستند. دانشمندان دهه هاست در مورد هزینه های پنهان سوخت های فسیلی هشدار داده اند و جوامع ناگزیر باید به سوی تبدیل انرژی های خود و تشویق سیاست ها و شیوه های استفاده از انرژی پاک حرکت کنند.

منبع

Ucsusa

Rating: 4.0. From 2 votes.
Please wait...
به اشتراک گذاری

درباره نویسنده

کارشناس مترجمی انگلیسی از دانشگاه اصفهان و کارشناس ارشد آموزش زبان انگلیسی از دانشگاه کاشان

شما هم نظر دهید